Zaskarżalność zarządzenia prokuratora w przedmiocie odmowy udzielenia obrońcy zgody na widzenie z tymczasowo aresztowanym.
DOI:
https://doi.org/10.61823/dpia.2025.2.353Słowa kluczowe:
tymczasowe aresztowanie, widzenie, środki łączności, zażalenieAbstrakt
Przedmiotem opracowania jest instytucja zażalenia na zarządzenie prokuratora, wydane w postępowaniu przygotowawczym, o odmowie wyrażenia zgody na widzenie z tymczasowo aresztowanym w sytuacji, gdy wniosek składa obrońca wymienionego podmiotu. Autor analizuje sytuacje obrońcy oskarżonego w odniesieniu do posiadanych uprawnień procesowych, w sytuacji naruszenia przepisów materialnych przy orzekaniu w przedmiocie powyżej opisanym. Wykazano, że pomimo kategorycznego brzmienia norm prawnych możliwa jest decyzja negatywna, co powoduje, że niezbędne jest dokonanie oceny istniejącego systemu odwoławczego. Po przedstawieniu ogólnych założeń zarówno natury konstytucyjnej, jak i faktycznej, dotyczących wprowadzenia regulacji odnośnie ograniczenia prawa do prywatności i wolności komunikowania przedstawiono główne zasady dotyczące możliwości uzyskania widzenia oraz komunikowania się przez tymczasowo aresztowanego z osobami trzecimi. Wykazano jakie, w perspektywie historycznej, przesłanki ukształtowały obecnie funkcjonujące instytucje. Zestawienie instytucji prawa do widzenia oraz możliwości korzystania z środków łączności przez tymczasowo aresztowanego – w zakresie procedury odwoławczej – było niezbędne z uwagi na przyjętą interpretację systemową. Na podstawie analizy rozwiązań na płaszczyźnie językowej, historycznej i systemowej wykazano, że istnieje system środków zaskarżenia decyzji negatywnych. Jednocześnie przedstawione argumenty doprowadziły do ostatecznego wniosku, że system ten jest niepełny. Ustalono, że w sytuacji zarządzenia o odmowie widzenia obrońcy z tymczasowo aresztowanym, ustawodawca nie przewidział możliwości wniesieni zażalenia na wskazaną decyzję.
Bibliografia
Bereżnicki M., Uwagi na temat aresztu tymczasowego, Palestra 8/1986
Dąbkiewicz K., Kodeks karny wykonawczy. Komentarz, LEX/el. 2020,
Florczak M. – Wątor, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, red. P. Tuleja, Warszawa 2023,
Grzegorczyk T., Zażalenie w postępowaniu przygotowawczym po nowelizacji k.p.k., Prok. i Pr. 2008, nr 3,
Gąsiorowska M., Nieprawidłowe praktyki w zakresie zarządzania zgody na widzenie wydawanej obrońcy, Palestra 2005, nr 1-2, s. 85
Kalisz T., Zarządzenie o zgodzie na widzenie z osobą tymczasowo aresztowaną, NKPK 2019, nr 51, s. 45-64.
Kurowski M., System Prawa Karnego Procesowego. Tom IX. Środki przymusu, red. P. Hofmański, T. Grzegorczyk, Warszawa 2021,
Kurowski M., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. D. Świecki, Warszawa 2024, s. 1089
Lelental S., Skarga skazanego na decyzję organu postępowania wykonawczego w polskim prawie karnym wykonawczym [w:] Rzetelny proces karny. Księga jubileuszowa Profesor Zofii Świdy, red. J. Skorupka, Warszawa 2009.
Postulski K., Udział prokuratora w postępowaniu wykonawczym po ostatnich zmianach Kodeksu karnego wykonawczego, Prok.i Pr. 2018, nr 5
Skowron A. , Funkcje tymczasowego aresztowania w kontekście uchwały Sądu Najwyższego z 19 tycznia 2012 r. (I KZP 18/11) oraz najnowszych zmian Kodeksu postępowania karnego, Palestra 7-8/2017
Przesławski T., Rokosz M., Kodeks karny wykonawczy. Komentarz, wyd. II, red. W. Sych, LEX/el. 2024
Stefański R. A., Zakaz stosowania tymczasowego aresztowania ze względu na przewidywany wymiar kary lub zagrożenie karne [w:] Istota i zasady procesu karnego25 lat później. Księga poświęcona pamięci Profesora Andrzeja Murzynowskiego, red. M. Rogacka – Rzewnicka, H. Gajewska – Kraczkowska, Warszawa 2020
Świecki D., Czynności procesowe obrońcy i pełnomocnika w sprawach karnych, Warszawa 2015
Tarnowska D., Prawo tymczasowo aresztowanego oskarżonego do kontaktowania się ze swoim obrońcą, Prok. i Pr. 2003 nr 12
Świergosz M. Kodeks karny wykonawczy. Komentarz, red. A. Gerecka-Żołyńska, Warszawa 2023,
Waltoś S., Hofmański P., Proces karny. Zarys systemu, Warszawa 2018,
Ziembiński Z., O pojmowaniu celu, zadania, roli i funkcji prawa, PiP 1987, z. 12
Zgoliński I., Podstawowe problemy polskiej instytucji aresztu tymczasowego, PiP 2008/8,
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Michał Kurowski

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

