Przewlekłość recenzowania rozpraw doktorskich i fikcyjność odpowiedzialności recenzentów za nią

Abstrakt

Postępowanie o nadanie stopnia naukowego doktora jest specyficznym postępowaniem administracyjnym prowadzonym przez uprawnione do tego podmioty. Jednym z jego etapów jest recenzja osiągnięcia naukowego stanowiącego podstawę do nadania stopnia naukowego. Znaczenie recenzji w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego doktora jest kluczowe dla prawidłowości, obiektywności i rzetelności awansu naukowego. Zapewnia ona gwarancję nobilitacji naukowej z uwagi na przygotowywane przez wiele lat osiągnięcie naukowe, a nie inne okoliczności. Stanowi zabezpieczenie przed deprecjacją statusu społecznego nadawanego stopnia naukowego. Od tego, czy recenzja jest pozytywna, zależy powodzenie nadania stopnia naukowego. Jest ona zatem etapem kluczowym dla szkolnictwa wyższego. Determinuje to jednocześnie istotne znaczenie recenzentów w procesie recenzowania. Wymaga się od nich stosowania jednolitych i obiektywnych kryteriów oceny. Nieco mniej uwagi poświęca się natomiast sprawności etapu recenzyjnego. Na kwestię tę zwrócił uwagę ustawodawca w postępowaniach o nadanie stopnia naukowego doktora habilitowanego i profesora. Jednakże w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego doktora kwestia ta jest nieuregulowana w tym sensie, że nie przewiduje się sankcji prawnej za naruszenie terminu na sporządzenie recenzji. Celem artykułu jest wskazanie roli i znaczenia recenzentów w postępowaniu o nadanie stopnia doktora ze szczególnym uwzględnieniem skutków prawnych zarówno dla recenzentów, jak i dla ubiegających się o nadanie stopnia w przypadku przewlekłości postępowania recenzyjnego.