O celowości zmiany prawnorzeczowego statusu instalacji OZE poprzez przełamanie zasady superficies solo cedit – uwagi de lege ferenda
DOI:
https://doi.org/10.61823/dpia.2026.1.506Słowa kluczowe:
instalacje OZE, prawo zabudowy, zasada superficies solo ceditAbstrakt
Autor analizuje prawnorzeczowy status trwale związanych z gruntem instalacji OZE posadowionych na cudzym gruncie. Obecnie, jako część składowa nieruchomości gruntowej, nie mogą one co do zasady stanowić odrębnego przedmiotu prawa własności. Dotyczy to zarówno sytuacji gdy instalacje OZE zostały wzniesione na cudzym gruncie na podstawie stosunków prawnych o charakterze rzeczowym, jak i obligacyjnym. Autor rozważa, czy dla umocnienia i zabezpieczenia takich inwestycji nie byłoby celowe przełamanie w stosunku do nich zasady superficies solo cedit – na wzór urządzeń przesyłowych, poprzez nowelizację art. 49 §1 Kodeksu cywilnego. Postuluje także de lege ferenda wprowadzenie do prawa polskiego prawa zabudowy, konstrukcyjnie zbliżonego do obecnego prawa użytkowania wieczystego, ale nie ograniczonego do nieruchomości gruntowych stanowiących własność Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego, lecz umożliwiającego wykorzystanie w celach inwestycyjnych gruntów prywatnych.
Bibliografia
Adamiec D., Branna J., Dziewulak D., Firlej N., Groszkowska K., Karkowska M., Żołądek Ł., Rozwiązania prawne dotyczące lokatorskich spółdzielni mieszkaniowych, kooperatyw mieszkaniowych oraz form własności warunkowej w Czechach, Danii, Francji, Niemczech, Szwajcarii i Szwecji, „Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych” 2021, nr 4.
Bagan-Kurluta K., Komentarz do art. 235, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. M. Załucki, Warszawa 2024.
Balwicka-Szczyrba M., O funkcjach służebności – de lege lata i de lege ferenda, „Nieruchomości@. Kwartalnik Ministerstwa Sprawiedliwości” 2021, nr 5.
Bieranowski A., Prawnorzeczowe umocnienia inwestycji fotowoltaicznych w prawie szwajcarskim, „Rejent” 2021, nr 1.
Bieranowski A., Prawo zabudowy i ciężary realne w pracach nad projektem kodeksu cywilnego – podstawowe założenia konstrukcyjne, „Rejent” 2012, nr 12.
Bieranowski A., Służebności fotowoltaiczne w prawie niemieckim, „Państwo i Prawo” 2023, nr 8.
Bieranowski A., Służebności fotowoltaiczne w prawie polskim z odniesieniami komparatystycznymi, „Rejent” 2021, nr 12.
Gurgul S., Instytucja służebności przesyłu a roszczenia związane z budową na cudzym gruncie. Część I, „Nieruchomości” 2016, nr 10.
Koczara W., Umowy korzystania z nieruchomości w celu budowy urządzeń energetyki wiatrowej, „Nieruchomości” 2024, nr 8.
Lalowicz K., Prawo zabudowy, „Ius Novum” 2016, nr 4.
Lewandowski P., Jeszcze o służebności przesyłu, „Monitor Prawniczy” 2009, nr 12.
Nowak M., Między pasem technologicznym a strefą ochronną. Zakres służebności przesyłu, „Nieruchomości” 2017, nr 1.
Nowak M., Służebności przesyłu – własność – użytkowanie wieczyste, „Nieruchomości” 2015, nr 8.
Pahl B., Radziłowicz M., Trwałe związanie z gruntem jako konstytutywna cecha budynku i wybranych budowli, „Doradztwo Podatkowe” 2025, nr 5.
Przyborowski Ł., Ograniczone prawa rzeczowe w prawie niemieckim, „Studia Prawa Prywatnego” 2008, nr 4.
Sikorska-Lewandowska A., Community Land Trust – idea oraz rozwój w USA i w Europie, „Nieruchomości” 2025, nr 8.
Sławińska A., Instytucja własności warstwowej nieruchomości, „Nieruchomości” 2025, nr 2.
Stępień-Sporek A., Status prawny urządzeń wskazanych w art. 49 KC, „Monitor Prawniczy” 2008, nr 14.
Swaczyna B., Ograniczone prawa rzeczowe w prawie szwajcarskim, „Studia Prawa Prywatnego” 2008, nr 4.
Sylwestrzak A., Uwagi o projektowanej regulacji prawa zabudowy, „Przegląd Sądowy” 2013, nr 5.
Świrgoń-Skok R., Komentarz do art. 47, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. M. Załucki, Warszawa 2024.
Świrgoń-Skok R., Komentarz do art. 48, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. M. Załucki, Warszawa 2024.
Świrgoń-Skok R., Komentarz do art. 49, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. M. Załucki, Warszawa 2024.
Wancke P., Prawne zagadnienia prawa zabudowy i prawa użytkowania wieczystego, „Nieruchomości” 2024, nr 11.
Wrzecionek R., Komentarz do art. 191, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. M. Załucki, Warszawa 2024.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Piotr Horosz
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
