Obowiązek podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych

Autor

DOI:

https://doi.org/10.61823/dpia.2025.4.503

Słowa kluczowe:

samorząd terytorialny, mandat radnego, wygaśnięcie mandatu, uchwała rady

Abstrakt

W opracowaniu omówiono wybrane zagadnienia związane z obowiązkiem podjęcia przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego tej jednostki. Podkreślono, że mandat radnego wygasa z mocy prawa, ale organ stanowiący musi podjąć uchwałę potwierdzającą ten fakt, by wywołał on skutki prawne. Specyfika podejmowania przedmiotowych uchwał polega na tym, że rada jest uprawniona do oceny, czy zachodzi materialna przesłanka wygaśnięcia mandatu, np. czy radny naruszył ustawowy zakaz łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności. Jeśli jednak rada stwierdzi, że istnieje materialna przesłanka wygaśnięcia mandatu radnego, to jest zobligowana do podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu – w tym sensie rada nie dysponuje swobodą. Uchwała taka musi zostać podjęta w odpowiednim trybie i ani rada, ani sam radny nie jest uprawniony do tego, by „zablokować” jej podjęcie lub wyłączyć się od jej skutków i doprowadzić do tego, by mandat sprawowała osoba, która narusza zakazy i ograniczenia ustanowione przez ustawodawcę.

Bibliografia

Augustyniak M., Prawa i obowiązki radnego jednostki samorządu terytorialnego. Praktyczna wykładnia przepisów prawnych, wzory uchwał i schematy działań, Warszawa 2014.

Augustyniak M., Organizacja i funkcjonowanie rady gminy, Warszawa 2012.

Banaszak B., Michalska J., Stępień-Załucka B., Kodeks wyborczy. Komentarz, wyd. 4, Warszawa 2023.

Banaszak B., Czynne i bierne prawo wyborcze w Polsce, „Monitor Prawniczy” 2013, nr 23.

Bielecki L., [w:] Wybory samorządowe. Komentarz, M. Augustyniak, L. Bielecki, P. Ruczkowski, Warszawa 2018.

Bisztyga A., Feja-Paszkiewicz A., Wybory do organów samorządu terytorialnego na gruncie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego oraz standardów Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego, [w:] Wybrane zagadnienia prawa samorządu terytorialnego Rzeczypospolitej

Polskiej i Ukrainy, red. A. Bisztyga, I. Pankevych, Zielona Góra 2021.

Dąbek D., Prawo miejscowe, Warszawa 2020.

Feja-Paszkiewicz A., Uchwała stwierdzająca wygaśnięcie mandatu radnego z uwagi na brak spełnienia cenzusu domicylu – wybrane zagadnienia formalne, [w:] Problemy prawa polskiego i obcego w ujęciu historycznym, praktycznym i teoretycznym. Część dziesiąta, red. A. Bielecki, D. Szafrański, T. Gąsior, Warszawa 2019.

Feja-Paszkiewicz A., Cenzus domicylu a wygaśnięcie mandatu radnego jednostki samorządu terytorialnego – kluczowe zasady, [w:] Prawo samorządu terytorialnego. Doświadczenia, wyzwania i perspektywy: Lubuskie Forum Prawa Samorządu Terytorialnego, red. A. Bisztyga, A. Chodorowska, A. Feja-Paszkiewicz, Zielona Góra 2019.

Kisielewicz A., Zbieranek J., [w:] K.W. Czaplicki, B. Dauter, S.J. Jaworski, F. Rymarz, A. Kisielewicz, J. Zbieranek, Kodeks wyborczy. Komentarz, wyd. 2, Warszawa 2018.

Pitera J., Ustawowe przesłanki wygaśnięcia mandatu radnego, „Samorząd Terytorialny” 2004, nr 11.

Pyrzyńska A., Pozycja prawna i zadania komisarza wyborczego w polskim prawie wyborczym w świetle zmian dokonanych w 2018 r., [w:] Dylematy polskiego prawa wyborczego, red. J. Ciapała, A. Pyrzyńska, Warszawa 2021.

Wierzbica A., Wygaśnięcie mandatu radnego, Warszawa 2022.

Pobrania

Opublikowane

13-04-2026

Jak cytować

Obowiązek podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych. (2026). Dyskurs Prawniczy I Administracyjny, 4. https://doi.org/10.61823/dpia.2025.4.503

Inne teksty tego samego autora