How to write the history of public administration? Methodological notes

Authors

DOI:

https://doi.org/10.61823/dpia.2025.3.369

Keywords:

public administration, history, methodology of scientific work

Abstract

The text presents methodological considerations on the preparation of scientific studies devoted to the history of public administration. The author tried to demonstrate that such a study should include: an analysis of normative acts constituting the basis for the functioning of public administration; analysis of relations between public administration bodies and political authorities; characteristics of administration officers, with particular emphasis on their qualifications; characteristics of the official staff.

References

Opracowania

Bertram Ł., Towarzysze podróży. Bezpartyjni w polskiej elicie rządowej (1949 – 1956), w: „Polska Ludowa” 1944 – 1989 – wybrane problemy historii politycznej i społecznej, red. D. Litwin – Lewandowska, K. Bałękowski, Lublin 2016.

Górski G., Historia administracji, Warszawa 2002.

Halczak B., Jan Lembas (1914-2000). Chairman of the Presidium of the Voivodship National Council in Zielona Góra (1956-1973) and the Voivode of Zielona Góra (1973-1980), „Przegląd Zachodniopomorski” 2020, z. 4.

Halczak B., Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Zielonej Górze w latach 1950-1956 jako przykład funkcjonowania organu administracji terenowej w czasach stalinizmu, Zielona Góra 2020.

Izdebski H., Historia administracji, Warszawa 2001.

Kallas M., Historia ustroju Polski X – XX w., Warszawa 2001.

Kersten K., Między wyzwoleniem a zniewoleniem. Polska 1944 – 1956, Londyn 1993

Majer T., Podstawy prawne działań represyjnych wobec przedstawicieli aparatu państwowego II Rzeczypospolitej w Polsce po II Wojnie Światowej, „Studia Prawnoustrojowe” 2019, nr 44.

Malec J., Malec D., Historia administracji i myśli administracyjnej, Kraków 2000.

Szczegóła H., Wojewódzka Rada Narodowa w I kadencji (1954-1958), „Rocznik Lubuski” 1981, nr XI, część 1.

Witkowski W., Historia administracji w Polsce 1764 – 1989, Warszawa 2007.

Akty normatywne

Ustawa z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej, Dz. U. 1950, nr 14, poz. 130.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 1950 r. Instrukcja nr 1 w sprawie pierwszej sesji rad narodowych, M. P. 1950, Nr 57, poz. 653.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 1950 r. Instrukcja nr 2 w sprawie składu, podziału pracy i trybu działania prezydiów rad narodowych, M. P. 1950, Nr 57, poz. 654.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 1950 r. Instrukcja nr 3 w sprawie tworzenia wydziałów i referatów rad narodowych, M. P. 1950, Nr 57, poz. 655.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 1950 r. Instrukcja nr 4 w sprawie uposażenia przewodniczących, zastępców przewodniczących i sekretarzy prezydiów rad narodowych, M. P. 1950, nr 57, poz. 656.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 1950 r. Instrukcja nr 5 w sprawie finansów i budżetów terenowych, M. P. 1950, Nr 57, poz. 657.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 1950 r. Instrukcja nr 6 w sprawie organizacji i zakresu działania wojewódzkich oraz powiatowych komisji planowania gospodarczego, M. P. 1950, nr 57, poz. 658.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 31 maja 1950 r. Instrukcja nr 7 w sprawie zakresu spraw objętych terenowymi planami gospodarczymi oraz trybu składania projektów tych planów, M. P. 1950, nr 70, poz. 813.

Uchwała Rady Ministrów z dnia 10 czerwca 1950 r. Instrukcja nr 8 w sprawie organizacji wewnętrznej i etatów wydziałów prezydiów rad narodowych, M. P. 1950, nr 70, poz. 814.

Zarządzenie nr 44 Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 1955 r. w sprawie zasad używania samochodów osobowych jednostek organizacyjnych administracji państwowej, gospodarki uspołecznionej, organizacji społecznych oraz kontroli ich stosowania, M. P. 1955, nr 19, poz. 193.

Archiwalia:

Podsumowanie konferencji przew. Prez. WRN przez Ob. W. Premiera Al. Zawadzkiego (w dniu 11.IV1951 r.), Archiwum Państwowe w Zielonej Górze (APZG), KW PZPR w Zielonej Górze, sygn. 488.

Wnioski z kontroli dokonanej w dniach 12.IX. do 6.X.53 r. w Wydziale Finansowym Prezydium WRN w Zielonej Górze w zakresie wykonania budżetu, APZG, Akta Delegatury NIK w Zielonej Górze, sygn. 89/400.1953.59.

Protokół z posiedzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej odbytego w dniu 21 czerwca 1953 r., APZG, PWRN w Zielonej Górze, sygn. 635.

Protokół z posiedzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej odbytego w dniu 1 lutego 1955 r., APZG, PWRN w Zielonej Górze, sygn. 665.

Protokół z posiedzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej odbytego w dniu 13 sierpnia 1955 r., APZG, PWRN w Zielonej Górze, sygn. 677.

Protokół z posiedzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej odbytego w dniu 13 listopada 1956 r., APZG, PWRN w Zielonej Górze, sygn. 705.

Informacja o sytuacji w Prezydium PRN w Lubsku z dnia 10 marca 1956 r., APZG, PWRN Zielona Góra, sygn. 8483.

Informacje dzienne nr 90/53 z dnia 28.11.1953 r. sporządzone na podstawie meldunków PUBP, Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Poznaniu (IPN Po), sygn. 060/44/61/1.

Wywiady:

Wywiad z prof. dr hab. Janiną Stankiewicz, przeprowadzony w dniu 7.09.2016 r., w posiadaniu autora.

Wywiad z prof. dr. hab. Czesławem Osękowskim, przeprowadzony dnia 18.11.2019 r., w posiadaniu autora.

Downloads

Published

2025-12-31

How to Cite

How to write the history of public administration? Methodological notes. (2025). Discourse of Law and Administration, 3. https://doi.org/10.61823/dpia.2025.3.369