Rozwój AI a obowiązki RODO w zakresie treści klauzul informacyjnych: wyzwania dla administracji publicznej w Polsce

Autor

  • Patricia Sharp Szkoła Doktorska Nauk Humanistycznych i Społecznych - UZ , Uniwersytet Zielonogórski image/svg+xml

DOI:

https://doi.org/10.61823/dpia.2026.2.557

Słowa kluczowe:

klauzula informacyjna o przetwarzaniu danych osobowych, przejrzystość RODO, sztuczna inteligencja, administracja publiczna, zautomatyzowane podejmowanie decyzji

Abstrakt

Integracja systemów sztucznej inteligencji z administracją publiczną w Polsce generuje istotne wyzwania w zakresie zapewnienia zgodności z unijnym Ogólnym Rozporządzeniem o Ochronie Danych (RODO). Artykuł podejmuje analizę wymogów treściowych klauzul informacyjnych dotyczących przetwarzania danych osobowych, stanowiących podstawowy instrument realizacji zasady przejrzystości wynikającej z art. 13 i 14 RODO, w kontekście systemów AI wykorzystywanych przez polskie organy władzy publicznej. W artykule wykazano, że zastosowanie systemów sztucznej inteligencji prowadzi do powstania rzeczywistych oraz dotychczas niedostatecznie rozpoznanych trudności w zakresie realizacji obowiązków informacyjnych, w szczególności w odniesieniu do wymogu przekazania „istotnych informacji o zasadach podejmowania decyzji”, o którym mowa w art. 13 ust. 2 lit. f RODO. Analiza wskazuje, że specyfika systemów AI, w tym ich złożoność techniczna oraz ograniczona przejrzystość modeli decyzyjnych, utrudnia spełnienie standardu informacyjnego przewidzianego w przepisach o ochronie danych osobowych. W artykule zidentyfikowano trzy odrębne obowiązki ujawnieniowe wynikające z interakcji między RODO, unijnym Aktem w sprawie sztucznej inteligencji (AI Act) oraz przepisami polskiego Kodeksu postępowania administracyjnego. Wykazano, że klauzule informacyjne sporządzane na podstawie art. 13 RODO pełnią autonomiczną i niezastępowalną funkcję ex ante, której nie mogą zastąpić późniejsze mechanizmy transparentności o charakterze proceduralnym.

Bibliografia

Article 29 Working Party, Guidelines on transparency under Regulation 2016/679, WP260 rev.01, adopted 29 November 2017, last revised 11 April 2018

European Data Protection Board, Guidelines on Automated individual decision-making and Profiling for the purposes of Regulation 2016/679, WP251 rev.01.

Regulation (EU) 2016/679 of the European Parliament and of the Council of 27 April 2016 on the protection of natural persons with regard to the processing of personal data and on the free movement of such data (General Data Protection Regulation), OJ L 119, 4.5.2016, p. 1.

Regulation (EU) 2024/1689 of the European Parliament and of the Council of 13 June 2024 laying down harmonized rules on artificial intelligence (Artificial Intelligence Act), OJ L 2024/1689, 12.7.2024.

Act of 14 June 1960 – Code of Administrative Procedure (KPA), consolidated text, Journal of Laws 2024, item 572.

Policy for the Development of Artificial Intelligence in Poland from 2020, Appendix to the Resolution No. 196 of the Council of Ministers of 28 December 2020 (item 23), available at: https://www.gov.pl/attachment/928200fa-b1a6-4c0c-b3a8-d1fbf1e1175a [accessed on: 09.022026].

Ministerstwo Cyfryzacji, PLLuM — polski model językowy, jak działa i do czego może się przydać, available at: https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/pllum-polski-model-jezykowy-jak-dziala-i-doczego-moze-sie-przydac [accessed on09.02.2026].

Ministerstwo Cyfryzacji, Polski model językowy PLLuM trafi do samorządów (pilot w Częstochowie), available at: https://www.gov.pl/web/cyfryzacja/polski-model-jezykowy-pllum-trafi-do-samorzadu [accessed: 9 February 2026].

National Information Processing Institute - National Research Institute (OPI PIB), HIVE AI: Development and pilot implementation of large language models in Polish public administration, available at: https://opi.org.pl/en/project/hive-ai-rozwoj-i-pilotazowe-wdrozenie-duzych-modeli-jezykowych-w-polskiej-administracji-publicznej/ [accessed on: 09.02 2026].

NASK, About HIVE AI Project, available at: https://www.nask.pl/en/institute-for-institutions/hive-ai/about-project [accessed on: 09.02.2026].

Implement Consulting Group, The AI opportunity for eGovernment in Poland (2025), commissioned by Google in partnership with SGH Warsaw School of Economics, available at: https://cms.implementconsultinggroup.com/media/uploads/articles/2025/The-AI-opportunity-for-eGovernment-in-Poland/2025-The-AI-opportunity-for-eGovernment-in-Poland-English.pdf [accessed on: 09.022026].

European Commission, Digital Skills & Jobs Platform, Poland digital skills map, available at: https://digital-skills-jobs.europa.eu/en/european-interactive-map/poland [accessed on: 09.02.2026].

Court of Justice of the European Union, judgment of 27 February 2025, Case C-203/22, EU:C:2025:117, available at: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:62022CJ0203 [accessed on: 09.02.2026].

Adamiak B., [in:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, edn. 19, Warszawa 2024, art. 2a, Legalis.

Barta P., Kawecki M., Litwiński P., [in:] P. Litwiński (ed.), Ustawa o ochronie danych osobowych. Komentarz [in:] Ogólne rozporządzenie o ochronie danych osobowych. Ustawa o ochronie danych osobowych. Wybrane przepisy sektorowe. Komentarz, edn. 2, Warszawa 2025, art. 13, Legalis.

Burrell J., “How the Machine ‘Thinks’: Understanding Opacity in Machine Learning Algorithms” (September 15, 2015). Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=2660674 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.2660674, DOI: 10.1177/2053951715622512, [accessed on: 09.02.2026].

Constantino T., “AI’s Biggest Secret — Creators Don’t Understand It”, Forbes, 8 May 2025, available at: https://www.forbes.com/sites/torconstantino/2025/05/08/ais-biggest-secret-creators-dontunderstand-it-experts-split/ [accessed on: 09.02.2026].

Gołaszewski P., Wąsowski K., [in:] R. Hauser, M. Wierzbowski (eds.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, edn. 8, Warszawa 2023, art. 2a, Legalis.

Jarrahi, M.H., Glaser V., “Not All AI Systems Are Created Equal: A Typology of AI Systems’ Performance and Affordance”, Proceedings of HICSS 2025, DOI: 10.24251/HICSS.2025.655.

Litwiński, P., [in:] P. Litwiński (ed..), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz [in:] Ogólne rozporządzenie o ochronie danych osobowych. Ustawa o ochronie danych osobowych. Wybrane przepisy sektorowe. Komentarz, edn. 2, Warszawa 2025, art. 2a, Legalis.

Commission nationale de l’informatique et des libertés, AI system development: CNIL’s recommendations to comply with the GDPR, 5 January 2026, available at: https://www.cnil.fr/en/ai-system-development-cnils-recommendations-to-comply-gdpr [accessed on: 09.02.2026].

Commission nationale de l’informatique et des libertés, Informing data subjects, available at: https://www.cnil.fr/en/informing-data-subjects [accessed on: 9 09.02.2026].

Opublikowane

09-09-2026

Jak cytować

Rozwój AI a obowiązki RODO w zakresie treści klauzul informacyjnych: wyzwania dla administracji publicznej w Polsce. (2026). Dyskurs Prawniczy I Administracyjny, 2, 225-241. https://doi.org/10.61823/dpia.2026.2.557