Od utopii automatyzacji działań państwowych do utopii decyzji administracyjnych wspieranych przez sztuczną inteligencję? Spojrzenie z perspektywy historii i filozofii prawa (Dyskurs Prawniczy i Administracyjny, 2025)
Marzenie ludzkości o „prawie ex machina” sięga w Europie już XVII w. Z kolei do początków XIX w. zaobserwować można również krytykę tego marzenia. Dzisiaj prawo i etyka z trudem nadążają za rozwojem technologii informacyjnych u progu epoki cyfrowej w XXI w. Dotyczy to w szczególności zbliżającego się milowego kroku przejścia od konwencjonalnych systemów informatycznych, które jedynie odtwarzają dane, do produktywnego, uczącego się algorytmu sztucznej inteligencji. Jej zastosowanie w administracji rodziłoby zupełnie nowe, fundamentalne pytania o przewidywalność, praworządność i legitymację działań administracyjnych.
Keywords: utopie automatyzacji działań ludzkich i państwowych od XVII wieku; binarne kodowanie i autonomiczna jazda według Leibniza; od „big data” do sztucznej inteligencji; pozostające różnice między sztuczną inteligencją i ludzkim osądem