Obowiązek podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych (Dyskurs Prawniczy i Administracyjny, 2026)
W opracowaniu omówiono wybrane zagadnienia związane z obowiązkiem podjęcia przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego tej jednostki. Podkreślono, że mandat radnego wygasa z mocy prawa, ale organ stanowiący musi podjąć uchwałę potwierdzającą ten fakt, by wywołał on skutki prawne. Specyfika podejmowania przedmiotowych uchwał polega na tym, że rada jest uprawniona do oceny, czy zachodzi materialna przesłanka wygaśnięcia mandatu, np. czy radny naruszył ustawowy zakaz łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności. Jeśli jednak rada stwierdzi, że istnieje materialna przesłanka wygaśnięcia mandatu radnego, to jest zobligowana do podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu – w tym sensie rada nie dysponuje swobodą. Uchwała taka musi zostać podjęta w odpowiednim trybie i ani rada, ani sam radny nie jest uprawniony do tego, by „zablokować” jej podjęcie lub wyłączyć się od jej skutków i doprowadzić do tego, by mandat sprawowała osoba, która narusza zakazy i ograniczenia ustanowione przez ustawodawcę.
Keywords: samorząd terytorialny, mandat radnego, wygaśnięcie mandatu, uchwała rady